Türkiye, Azerbaycan, Bulgaristan ve Gürcistan, Antalya’da düzenlenen BM İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı (COP31) kapsamında Temiz Enerji Alanında Stratejik Ortaklığa İlişkin Anlaşma‘yı imzaladı. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı’nın duyurusuna göre anlaşma; bölgesel enerji arz güvenliğini güçlendirmeyi, temiz enerji ticaretini artırmayı ve dört ülke arasında uzun vadeli bir enerji ortaklığı kurmayı amaçlıyor.
Anlaşmayı Kimler İmzaladı?
Anlaşmaya Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar imza koydu. Diğer imzacılar şunlar:
- Azerbaycan Enerji Bakanı Parviz Şahbazov
- Bulgaristan Enerji Bakanı Iva Petrova
- Gürcistan Başbakan Yardımcısı ve Ekonomi ve Sürdürülebilir Kalkınma Bakanı Mariam Kvrivishvili
Bakan Bayraktar’a göre iş birliğinin temelleri 2024’te atıldı ve Nisan 2025’te Bakü’de imzalanan mutabakat zaptıyla ilerletildi. Son anlaşmayla süreç hükümetlerarası bir zemine taşındı.
Elektrik Şebekelerinin Entegrasyonu Hedefleniyor
Anlaşma, temiz enerji kaynaklarından üretilen elektriğin sınır ötesi iletimini, dağıtımını ve ticaretini geliştirmeyi öngörüyor. Bunun için ülkeler arasında güvenli, güvenilir ve kesintisiz elektrik iletimini sağlayacak teknik, ticari ve düzenleyici koşulların oluşturulması planlanıyor. Elektrik şebekeleri arasındaki entegrasyonun desteklenmesi de hedefler arasında.
Proje kapsamında enerji hizmetlerinin sunulmasını desteklemek için fiber optik kablolar üzerinden iletişim ve veri aktarımının geliştirilmesi de öngörülüyor.
“Elektriğin TANAP’ı” Vurgusu
Bakan Bayraktar, projeyi “Elektriğin TANAP’ı” olarak nitelendirdi. Bayraktar, temiz enerji kaynaklarından üretilen elektriğin Azerbaycan-Gürcistan-Türkiye-Bulgaristan güzergâhı üzerinden Avrupa pazarlarına ulaştırılmasını hedeflediklerini söyledi. Bayraktar’ın sözleri şöyle: “Elektrikleşmenin hız kazandığı bir dönemde attığımız bu adım; ülkelerimiz arasındaki enerji bağlarını güçlendirecek, temiz enerji ticaretine yeni imkânlar sunacak ve Avrupa’nın arz güvenliğine katkı sağlayacaktır.”
Bu adım, Türkiye’nin 2040 enerji hedefleri ve elektrikleşme oranı çerçevesindeki politikalarıyla birlikte değerlendiriliyor. COP31 sürecinde ayrıca Türkiye Sanayi Karbonsuzlaşma Yatırım Platformu da tanıtılacak. Türkiye’nin yenilenebilir enerji kapasitesi hedefleri de sınır ötesi elektrik ticareti açısından önem taşıyor.
Özetle dört ülke, temiz enerjiden üretilen elektriğin sınırlar arasında güvenle taşınmasını ve Avrupa pazarlarına ulaştırılmasını sağlayacak hükümetlerarası bir çerçeve oluşturdu. Anlaşma, arz güvenliği, kaynak çeşitliliği ve temiz enerji ticaretini öne çıkarıyor. Şebeke entegrasyonu ve fiber optik veri aktarımı, projenin teknik ayaklarını oluşturuyor.
[1] Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı – Temiz Enerji Alanında 4’lü Anlaşma
